Τέσσερις ημέρες σε απομακρυσμένα χωριά με τις Κινητές Ομάδες Υγείας – Οι κατ’ οίκον επισκέψεις, η τηλεϊατρική και η σχέση εμπιστοσύνης με το...
Τέσσερις ημέρες σε απομακρυσμένα χωριά με τις Κινητές Ομάδες Υγείας – Οι κατ’ οίκον επισκέψεις, η τηλεϊατρική και η σχέση εμπιστοσύνης με τους κατοίκους.
Τέσσερις ημέρες στον ακριτικό Έβρο και στα ορεινά χωριά της Ξάνθης ήταν αρκετές για να αποτυπώσουν μια διαφορετική πλευρά της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας. Η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας Ειρήνη Αγαπηδάκη βρέθηκε μαζί με τις Κινητές Ομάδες Υγείας σε χωριά και οικισμούς όπου η πρόσβαση στις δομές υγείας δεν είναι αυτονόητη, ακολουθώντας ένα μοντέλο που μεταφέρει την ιατρική φροντίδα από το Κέντρο Υγείας στο σπίτι του πολίτη.
Δίκαια, Ορμένιο, Μέγα Δέρειο, Εχίνος, Κοτύλη, Μύκη, Σταυρούπολη και άλλοι οικισμοί βρέθηκαν στο επίκεντρο της περιοδείας. Περιοχές με γερασμένο πληθυσμό, μεγάλες αποστάσεις, δυσκολίες μετακίνησης και κατοίκους που συχνά χρειάζονται κάτι περισσότερο από μια απλή ιατρική εξέταση.
Οι ΚΟΜΥ επισκέπτονται τους ανθρώπους που δεν μπορούν να μετακινηθούν, πραγματοποιούν εξετάσεις, αξιοποιούν την τηλεϊατρική και συνεργάζονται με τις τοπικές δομές και ανθρώπους που γνωρίζουν τις ανάγκες κάθε κοινότητας.
Από το Ορμένιο μέχρι τα Δίκαια
Η διαδρομή ξεκίνησε από τον Έβρο και συγκεκριμένα από τα Δίκαια, όπου εγκαινιάστηκε το ανακαινισμένο Κέντρο Υγείας της περιοχής.
Η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας έχει επισκεφθεί αρκετές φορές την περιοχή τα τελευταία δύο χρόνια. Σε προηγούμενη επίσκεψη, οι Κινητές Ομάδες Υγείας είχαν βρεθεί στο Ορμένιο, όπου ένας 85χρονος υποβλήθηκε σε καρδιογράφημα με τον φορητό εξοπλισμό τηλεϊατρικής.
Η εξέταση αξιολογήθηκε σε πραγματικό χρόνο από γιατρό που βρισκόταν σε άλλη περιοχή και διαπιστώθηκε σοβαρό και επείγον πρόβλημα. Ο άνδρας διακομίστηκε αρχικά στο Κέντρο Υγείας Δικαίων και στη συνέχεια ακολούθησε η απαραίτητη ιατρική φροντίδα.
Η συγκεκριμένη περίπτωση αποτέλεσε, σύμφωνα με την Ειρήνη Αγαπηδάκη, μία από τις αφορμές για την αναβάθμιση του Κέντρου Υγείας.
Ανακαινισμένα Κέντρα Υγείας στον ακριτικό Έβρο
Στα Δίκαια, το παλιό κτίριο έχει πλέον αλλάξει εικόνα. Το ανακαινισμένο Κέντρο Υγείας αποτελεί βασικό υγειονομικό κόμβο για την ευρύτερη περιοχή του βόρειου Έβρου.
Η αναβάθμιση των Κέντρων Υγείας αποτελεί μέρος ευρύτερου προγράμματος. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζονται στο οδοιπορικό, στο Ταμείο Ανάκαμψης έχουν ενταχθεί 156 Κέντρα Υγείας προς ανακαίνιση, ενώ παράλληλα προβλέπεται αναβάθμιση του ιατροτεχνολογικού εξοπλισμού και δημιουργία 312 ιατρείων χρονίων νοσημάτων στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας.
Ο στόχος είναι η παρακολούθηση των ασθενών να μη σταματά στην αντιμετώπιση ενός επείγοντος περιστατικού, αλλά να συνεχίζεται σε επίπεδο κοινότητας, με έμφαση σε παθήσεις όπως η υπέρταση, ο διαβήτης, οι καρδιοπάθειες και η ΧΑΠ.
Οι ΚΟΜΥ πηγαίνουν εκεί όπου δεν μπορεί να φτάσει ο πολίτης
Η βασική φιλοσοφία των Κινητών Ομάδων Υγείας είναι απλή: όταν ένας άνθρωπος δεν μπορεί να φτάσει στο σύστημα Υγείας, το σύστημα πηγαίνει σε εκείνον.
Οι ΚΟΜΥ δημιουργήθηκαν αρχικά κατά την περίοδο της πανδημίας για τις ανάγκες των διαγνωστικών ελέγχων. Στη συνέχεια, σύμφωνα με την Ειρήνη Αγαπηδάκη, αναμορφώθηκαν και εντάχθηκαν ως θεσμός στο Εθνικό Σύστημα Υγείας.
Σήμερα λειτουργούν 180 κλιμάκια σε όλη τη χώρα, με περισσότερα από 1.000 άτομα προσωπικό. Μέσω του 1135 μπορεί να προγραμματιστεί κατ’ οίκον επίσκεψη για ανθρώπους που αδυνατούν να μετακινηθούν, ενώ οι ομάδες μπορούν να πραγματοποιούν εξετάσεις και να αξιοποιούν την τηλεϊατρική.
Ο φορητός εξοπλισμός επιτρέπει, μεταξύ άλλων, τη διενέργεια καρδιογραφήματος, σπιρομέτρησης και υπερηχογραφήματος, με τα αποτελέσματα να μπορούν να αξιολογούνται εξ αποστάσεως από γιατρούς.
Στο Μέγα Δέρειο η ιατρική φροντίδα φτάνει μέχρι το σπίτι
Στο Μέγα Δέρειο, η ΚΟΜΥ εγκαταστάθηκε στο τοπικό σχολείο, όπου οι κάτοικοι μπορούσαν να υποβληθούν σε εξετάσεις.
Παράλληλα, τα μέλη της ομάδας μαζί με τον γιατρό του περιφερειακού ιατρείου συνέχισαν με κατ’ οίκον επισκέψεις σε ηλικιωμένους και κατάκοιτους κατοίκους.
Σε αρκετές περιπτώσεις οι άνθρωποι των ΚΟΜΥ γνωρίζουν ήδη τους ασθενείς και τις οικογένειές τους. Η επαναλαμβανόμενη παρουσία τους στην περιοχή έχει δημιουργήσει μια σχέση οικειότητας και εμπιστοσύνης.
Σημαντική είναι και η συμβολή ανθρώπων που προέρχονται από τις ίδιες τις τοπικές κοινότητες. Ο Αχμέτ, κάτοικος της περιοχής, λειτουργεί ως σύνδεσμος με την τοπική κοινωνία και έχει συμβάλει στην πρόσβαση των ομάδων σε κατοίκους και σπίτια όπου η παρουσία μιας κρατικής υπηρεσίας δεν ήταν στο παρελθόν αυτονόητη.
Η ίδια η λειτουργία της ΚΟΜΥ έφτασε μέχρι το τζαμί της περιοχής, όπου ανακοινώθηκε στους κατοίκους ότι η κινητή ομάδα βρισκόταν στο σχολείο και μπορούσαν να εξεταστούν.
«Το σημαντικό είναι να ακούσεις τον πόνο τους»
Για τους ανθρώπους των ΚΟΜΥ, η δουλειά δεν περιορίζεται στην πραγματοποίηση εξετάσεων.
Η νοσηλεύτρια Δώρα Καζακίδου περιγράφει τη σχέση που έχει δημιουργηθεί με τους κατοίκους ως σχέση οικογένειας. Οι επαναλαμβανόμενες επισκέψεις έχουν ως αποτέλεσμα οι ηλικιωμένοι να περιμένουν την επόμενη επίσκεψη και να αισθάνονται ότι κάποιος ενδιαφέρεται πραγματικά για την πορεία της υγείας τους.
Η ανθρώπινη επαφή αποτελεί σημαντικό μέρος αυτής της διαδικασίας. Για ανθρώπους που ζουν μόνοι και αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας, η παρουσία ενός επαγγελματία υγείας στο σπίτι μπορεί να σημαίνει όχι μόνο εξέταση και παρακολούθηση, αλλά και επικοινωνία.
Στα Πομακοχώρια της Ξάνθης
Η περιοδεία συνεχίστηκε στα ορεινά χωριά της Ξάνθης, με σταθμούς στον Εχίνο, την Κοτύλη, τη Μύκη, τη Σταυρούπολη και άλλους οικισμούς.
Στον Εχίνο εγκαινιάστηκε το ανακαινισμένο Κέντρο Υγείας, το οποίο εξυπηρετεί έναν ευρύτερο ορεινό πληθυσμό. Στην εκδήλωση παρέστησαν κάτοικοι και εργαζόμενοι της περιοχής, ενώ η παρουσία τόσο του ιερέα όσο και του ιμάμη αποτύπωσε τον χαρακτήρα της τοπικής κοινωνίας.
Για τους κατοίκους, η αναβάθμιση της δομής σημαίνει πρόσβαση σε καλύτερες συνθήκες περίθαλψης και σε σύγχρονο εξοπλισμό, συμπεριλαμβανομένων δυνατοτήτων τηλεϊατρικής.
Η Κοτύλη και οι πόρτες που άνοιξαν
Στην Κοτύλη, οι ΚΟΜΥ συνεχίζουν τις κατ’ οίκον επισκέψεις. Καθοριστικό ρόλο έχει η Φατμά, εργαζόμενη στο πρόγραμμα «Βοήθεια στο Σπίτι», η οποία γνωρίζει τις οικογένειες και τις ανάγκες των κατοίκων.
Μαζί με τον γιατρό του χωριού, οι άνθρωποι της ΚΟΜΥ επισκέπτονται σπίτια ηλικιωμένων και ανθρώπων με χρόνια προβλήματα υγείας.
Η συνεργασία με ανθρώπους της τοπικής κοινωνίας αποδεικνύεται κρίσιμη, καθώς συμβάλλει στη δημιουργία εμπιστοσύνης και επιτρέπει στις ομάδες να προσεγγίσουν ανθρώπους που μέχρι πρότινος ήταν δύσκολο να προσεγγιστούν από μια κρατική υπηρεσία.
Στην ίδια περιοχή, η Ειρήνη Αγαπηδάκη μιλά με κατοίκους, επισκέπτεται σπίτια και παροτρύνει ανθρώπους να κάνουν προληπτικές εξετάσεις.
Μύκη, Σταυρούπολη και Τοξότες
Το ίδιο μοντέλο συνεχίζεται στη Μύκη, στη Σταυρούπολη και στους Τοξότες.
Στους Τοξότες, οι γιατροί μεταφέρουν στην αναπληρώτρια υπουργό ζητήματα που αφορούν τη στελέχωση, τις ανάγκες για συγκεκριμένες ειδικότητες και τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν ασθενείς οι οποίοι χρειάζεται να μετακινηθούν για εξετάσεις.
Στη Μύκη καταγράφονται και ανάγκες που αφορούν τις ίδιες τις υποδομές. Ο χώρος όπου έχει εγκατασταθεί η ΚΟΜΥ παρουσιάζει προβλήματα και εξετάζεται η δυνατότητα αναβάθμισής του.
Το οδοιπορικό καταγράφει έτσι και τα όρια της προσπάθειας: οι ΚΟΜΥ μπορούν να μειώσουν την απόσταση ανάμεσα στον πολίτη και το σύστημα Υγείας, δεν μπορούν όμως από μόνες τους να εξαλείψουν όλες τις ελλείψεις της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας.
Από την πρόληψη στη σχέση εμπιστοσύνης
Για την Ειρήνη Αγαπηδάκη, η Δημόσια Υγεία δεν αφορά μόνο τη θεραπεία μιας ασθένειας αλλά και την πρόληψη.
Όπως αναφέρει, η Ελλάδα έχει για χρόνια μια κουλτούρα κατά την οποία ο πολίτης αναζητά ιατρική βοήθεια κυρίως όταν εμφανιστεί κάποιο σύμπτωμα. Η προσπάθεια, όπως την περιγράφει, είναι να ενισχυθεί η πρόληψη και να αντιμετωπιστούν οι κοινωνικές ανισότητες που επηρεάζουν την πρόσβαση στην Υγεία.
Στις απομακρυσμένες περιοχές του Έβρου και της Ξάνθης, οι ανισότητες αυτές παίρνουν συγκεκριμένη μορφή: μεγάλες αποστάσεις, ηλικιωμένοι που ζουν μόνοι, άνθρωποι με περιορισμένη δυνατότητα μετακίνησης και οικογένειες που χρειάζονται υποστήριξη για να έχουν πρόσβαση στις υπηρεσίες.
Όταν το κράτος αποκτά πρόσωπο
Ίσως το σημαντικότερο στοιχείο που αναδεικνύεται από το οδοιπορικό δεν είναι μόνο οι ανακαινίσεις των Κέντρων Υγείας ή ο φορητός εξοπλισμός των ΚΟΜΥ.
Είναι η σχέση που δημιουργείται όταν οι ίδιες ομάδες επιστρέφουν ξανά και ξανά στις ίδιες κοινότητες.
Οι κάτοικοι γνωρίζουν πλέον τους γιατρούς και τους νοσηλευτές. Οι επαγγελματίες υγείας γνωρίζουν τις ανάγκες τους. Οι άνθρωποι που αρχικά δίσταζαν να ανοίξουν την πόρτα του σπιτιού τους σε μια κρατική υπηρεσία, σήμερα ζητούν εξετάσεις, περισσότερες δράσεις και νέες υπηρεσίες.
Η εμπιστοσύνη δεν δημιουργείται μέσα σε μία ημέρα. Χτίζεται με συνέπεια και παρουσία.
Και στις απομακρυσμένες περιοχές του Έβρου και της Ξάνθης, οι Κινητές Ομάδες Υγείας επιχειρούν να κάνουν ακριβώς αυτό: να μεταφέρουν τη δημόσια φροντίδα εκεί όπου βρίσκονται οι πολίτες.
Για έναν ηλικιωμένο που δεν μπορεί να μετακινηθεί, για έναν κάτοικο ενός ορεινού χωριού ή για έναν άνθρωπο που ζει μόνος, η απόσταση από το σύστημα Υγείας δεν μετριέται μόνο σε χιλιόμετρα.
Μερικές φορές μειώνεται όταν κάποιος χτυπά την πόρτα του σπιτιού του.
Κατέβασε την εφαρμογή μας
Δεν υπάρχουν σχόλια