Τουρκικά θαλάσσια πάρκα: Η Άγκυρα βάζει στο κάδρο Λήμνο και Σαμοθράκη – Η αντίδραση της Αθήνας

Νέα εστία αντιπαράθεσης στο Αιγαίο δημιουργεί η απόφαση της Τουρκίας να θεσπίσει δύο «εθνικά θαλάσσια πάρκα», ένα στο Βόρειο Αιγαίο και ένα ...

Νέα εστία αντιπαράθεσης στο Αιγαίο δημιουργεί η απόφαση της Τουρκίας να θεσπίσει δύο «εθνικά θαλάσσια πάρκα», ένα στο Βόρειο Αιγαίο και ένα στην Ανατολική Μεσόγειο.

Τα δύο προεδρικά διατάγματα φέρουν ημερομηνία 15 Αυγούστου και δημοσιεύθηκαν στην τουρκική Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Σύμφωνα με την ελληνική πλευρά, οι περιοχές που περιλαμβάνονται στα πάρκα εκτείνονται πέρα από τα τουρκικά χωρικά ύδατα και σε σημεία επικαλύπτουν περιοχές ελληνικής δικαιοδοσίας.

Το πάρκο μεταξύ Λήμνου και Σαμοθράκης

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη Θράκη παρουσιάζει το θαλάσσιο πάρκο στο Βόρειο Αιγαίο, καθώς η περιοχή που αποτυπώνεται στον τουρκικό σχεδιασμό βρίσκεται μεταξύ Λήμνου και Σαμοθράκης.

Η Άγκυρα έχει χαράξει τα όρια του πάρκου με βάση τη δική της αντίληψη για τις θαλάσσιες ζώνες στο Αιγαίο, αγνοώντας, σύμφωνα με την Αθήνα, τα δικαιώματα που απορρέουν από τα ελληνικά νησιά.

Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία για τη Σαμοθράκη, καθώς το τουρκικό πάρκο εκτείνεται σε θαλάσσια περιοχή πέρα από τα τουρκικά χωρικά ύδατα και σε περιοχή όπου δεν έχει πραγματοποιηθεί συμφωνημένη οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.

Η ελληνική θέση είναι ότι σε τέτοιες περιοχές δεν μπορεί ένα κράτος να δημιουργεί μονομερώς «εθνικό» θαλάσσιο πάρκο με τρόπο που να επηρεάζει δικαιώματα άλλου κράτους.

Τι λέει η Αθήνα

Το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών αντέδρασε χαρακτηρίζοντας την τουρκική απόφαση μονομερή και παράνομη.

Σύμφωνα με την Αθήνα, στον βαθμό που τα πάρκα εκτείνονται σε διεθνή ύδατα, η Τουρκία δεν έχει δικαίωμα να δημιουργεί μονομερώς προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές εκτός της εθνικής της δικαιοδοσίας. Παράλληλα, το ΥΠΕΞ υποστηρίζει ότι η απόφαση είναι παράνομη και στον βαθμό που τα όρια των πάρκων εισέρχονται στην ελληνική υφαλοκρηπίδα.

Η Αθήνα ξεκαθαρίζει επίσης ότι η τουρκική ενέργεια δεν παράγει έννομα αποτελέσματα ούτε ως προς τα διεθνή ύδατα ούτε ως προς τα ελληνικά δικαιώματα στην ελληνική υφαλοκρηπίδα και, ως εκ τούτου, δεν μπορεί να δημιουργήσει τετελεσμένα.

φο των Ηνωμένων Εθνών που περιλαμβάνει ελληνική θέση, αναφέρεται ότι η Αθήνα θεωρεί άκυρες τις μονομερείς τουρκικές κινήσεις για θαλάσσιες προστατευόμενες περιοχές σε περιοχές πέραν εθνικής δικαιοδοσίας, καθώς και στον βαθμό που επικαλύπτουν ελληνική υφαλοκρηπίδα.

Και το Καστελόριζο στο επίκεντρο

Το δεύτερο τουρκικό θαλάσσιο πάρκο αφορά την Ανατολική Μεσόγειο, σε μεγάλη θαλάσσια περιοχή ανατολικά της Ρόδου και προς το Καστελόριζο.

Η χάραξη που συνοδεύει το τουρκικό προεδρικό διάταγμα αποτελεί ακόμη ένα σημείο διαφωνίας, καθώς η ελληνική πλευρά υποστηρίζει ότι η Τουρκία επιχειρεί να αποτυπώσει μονομερώς τις δικές της θέσεις για τις θαλάσσιες ζώνες.

Η Αθήνα υπογραμμίζει ότι οι μονομερείς ενέργειες δεν μπορούν να μεταβάλουν τα δικαιώματα που απορρέουν από το διεθνές δίκαιο.

Η περιβαλλοντική προστασία στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης

Η υπόθεση αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον επειδή και οι δύο χώρες χρησιμοποιούν την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος ως μέρος της πολιτικής τους.

Η Ελλάδα έχει προχωρήσει στη δημιουργία εθνικών θαλάσσιων πάρκων στο Ιόνιο και στο Αιγαίο, υποστηρίζοντας ότι αυτά βρίσκονται εντός ελληνικών χωρικών υδάτων και θεσπίστηκαν σύμφωνα με το Δίκαιο της Θάλασσας.

Η Τουρκία, από την πλευρά της, προχώρησε τώρα σε αντίστοιχη κίνηση, όμως με περιοχές που, σύμφωνα με την Αθήνα, επεκτείνονται πέρα από την τουρκική εθνική δικαιοδοσία.

Η νέα εξέλιξη επαναφέρει έτσι στο προσκήνιο τη διαφωνία Αθήνας και Άγκυρας για τα όρια των θαλάσσιων ζωνών στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.

Για τη Σαμοθράκη και τον Έβρο, το ενδιαφέρον εστιάζεται πλέον στον χάρτη του Βόρειου Αιγαίου και στην περιοχή που η Τουρκία επέλεξε να συμπεριλάβει στο νέο θαλάσσιο πάρκο μεταξύ Λήμνου και Σαμοθράκης.