*Ρεπορτάζ: Παναγιώτης Πεντζουρίδης
*Ρεπορτάζ: Παναγιώτης Πεντζουρίδης
Τρεις νεκροί, απανθρακωμένοι μέσα στα αυτοκίνητά τους. Αυτός είναι ο τραγικός απολογισμός του δυστυχήματος που σημειώθηκε στην Εγνατία Οδό, λίγο πριν τα διόδια Ιάσμου. Ένα φορτηγό έπεσε με σφοδρότητα πάνω σε δύο Ι.Χ., εγκλωβίζοντας τους επιβάτες. Το τροχαίο δεν είναι απλώς ένα ακόμη θλιβερό γεγονός· είναι η απόδειξη ότι ο μεγαλύτερος αυτοκινητόδρομος της χώρας, η περίφημη Εγνατία, παραμένει γεμάτη παγίδες.
Ένας δρόμος με διπλό καθεστώς
Επισήμως, από τον Μάρτιο του 2024, η Εγνατία Οδός έχει παραχωρηθεί στη ΝΕΑ ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε. (ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ – Egis Projects) για 35 χρόνια. Όμως, η πλήρης παράδοση δεν έχει ολοκληρωθεί. Έτσι, η κρατική Εγνατία Οδός Α.Ε. εξακολουθεί να έχει την καθημερινή λειτουργία σε μεγάλο μέρος του άξονα.
«Έχουμε ένα οδικό δίκτυο όπου τυπικά ευθύνεται ο ιδιώτης, αλλά στην πράξη συνεχίζει να το διαχειρίζεται το Δημόσιο. Αυτό δημιουργεί θολό τοπίο για την ευθύνη», σημειώνει συγκοινωνιολόγος με εμπειρία στο δίκτυο.
Ευρωπαϊκά στάνταρτ – ελληνικές ελλείψεις
Η Εγνατία Οδός θεωρείται κλειστός αυτοκινητόδρομος ευρωπαϊκών προδιαγραφών. Διαθέτει δύο λωρίδες ανά κατεύθυνση, ανισόπεδους κόμβους και σύγχρονες σήραγγες. Όμως η πραγματικότητα κρύβει μεγάλες αδυναμίες:
ΣΕΑ: Από τη Θεσσαλονίκη μέχρι τους Κήπους υπάρχει μόλις ένας οργανωμένος Σταθμός Εξυπηρέτησης Αυτοκινητιστών, στο Αρδάνιο. Στα 150 χλμ. Καβάλα – Κομοτηνή δεν υπάρχει ούτε ένα πρατήριο.
Σήμανση – φωτισμός: Σε μεγάλα τμήματα η σήμανση είναι φθαρμένη και ο φωτισμός ελλιπής. Το βράδυ η διαδρομή θυμίζει εθνική οδό του ’80.
Σήραγγες: Οι σήραγγες της Καβάλας λειτουργούν με βασικά συστήματα, αλλά δεν έχουν πιστοποιηθεί όλες με βάση την ευρωπαϊκή οδηγία 2004/54/ΕΚ.
Διαχείριση κυκλοφορίας: Τα Κέντρα Ελέγχου διαθέτουν κάμερες και VMS, αλλά λειτουργούν αποσπασματικά, χωρίς πλήρη κάλυψη.
Περιβαλλοντικά μέτρα: Ελάχιστα ηχοπετάσματα, ανύπαρκτες «πράσινες γέφυρες» για πανίδα.
«Στην Ευρώπη οι οδηγοί βρίσκουν ΣΕΑ κάθε 30 χιλιόμετρα. Εδώ, μπορεί να ταξιδεύεις τρεις ώρες χωρίς ούτε έναν οργανωμένο χώρο στάσης», εξηγεί στέλεχος του ΤΕΕ Θράκης.
- Πορτοκαλί γραμμή → η βασική χάραξη της Εγνατίας Οδού.
- Μαύρα σημεία → βασικές πόλεις/κόμβοι.
- Μπλε τετράγωνο → οι σήραγγες Καβάλας (από τα πιο απαιτητικά τεχνικά έργα του άξονα).
- Πράσινο τρίγωνο → ο ΣΕΑ Αρδανίου, από τους ελάχιστους οργανωμένους σταθμούς εξυπηρέτησης.
📌 Όπως φαίνεται, οι ΣΕΑ είναι ελάχιστοι, ενώ υπάρχουν σημαντικά τεχνικά έργα (σήραγγες, γέφυρες) που απαιτούν αναβάθμιση/πιστοποίηση για να καλύψουν πλήρως τα ευρωπαϊκά πρότυπα.
Ο χάρτης των κενών
Σύμφωνα με τα στοιχεία, οι σήραγγες της Καβάλας αποτελούν τεχνικό στολίδι, αλλά το υπόλοιπο τμήμα μέχρι την Αλεξανδρούπολη αποδεικνύεται άνυδρο σε υποδομές. Η έλλειψη ΣΕΑ, η φτωχή σήμανση και η αδυναμία διαχείρισης κυκλοφορίας δημιουργούν ένα εκρηκτικό μείγμα, που σε συνθήκες φόρτου ή κακοκαιρίας μπορεί να αποβεί μοιραίο.
- Πορτοκαλί γραμμή → η χάραξη της Εγνατίας Οδού.
- Μαύρα σημεία → βασικές πόλεις/κόμβοι.
- Μπλε τετράγωνο → Σήραγγες Καβάλας.
- Πράσινο τρίγωνο → ΣΕΑ Αρδανίου (ένας από τους λίγους οργανωμένους).
- Κόκκινη διακεκομμένη γραμμή → μεγάλο κενό ΣΕΑ και υποδομών μεταξύ Καβάλας και Κομοτηνής.
- Μωβ διακεκομμένη γραμμή → τμήμα Ξάνθη–Κομοτηνή με ελλιπή φωτισμό/σήμανση.
📌 Συνολικά, το ανατολικό κομμάτι της Εγνατίας πληροί τα βασικά ευρωπαϊκά πρότυπα, αλλά παρουσιάζει σοβαρές ελλείψεις σε ΣΕΑ και σε υποδομές ασφάλειας/φωτισμού.
Η ψευδαίσθηση της ασφάλειας
«Η Εγνατία είναι μεν ένας κλειστός αυτοκινητόδρομος, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι είναι και ασφαλής», τονίζει ειδικός σε θέματα οδικής ασφάλειας. «Ένας δρόμος με ελλείψεις σε ΣΕΑ, σε φωτισμό και σε σύγχρονα συστήματα παρακολούθησης δεν μπορεί να θεωρείται ισάξιος με έναν γερμανικό autobahn».
Η ολοκλήρωση της παραχώρησης και η πλήρης ανάληψη από τον ιδιώτη εκτιμάται ότι θα φέρει αναβαθμίσεις. Μέχρι τότε, όμως, οι οδηγοί συνεχίζουν να κινούνται σε έναν δρόμο που στα χαρτιά έχει την ταμπέλα «ευρωπαϊκών προδιαγραφών», αλλά στην πράξη λειτουργεί ως δρόμος-καρμανιόλα.
Δεν υπάρχουν σχόλια